Ofsˇknir (e. stalking)

á

Er veri­ a­ elta ■ig, ofsŠkja e­a sitja um ■ig?

  • Ofsˇknir eru r÷­ a­ger­a sem vekja hjß ■Úr ˇtta og upplifun um a­ ■˙ sÚrt Ý hŠttu. Ofsˇknir eru alvarlegar, oft ofbeldisfullar og geta stigmagnast me­ tÝmanum.
  • Eltihrellirinn getur veri­ einhver sem ■˙ ■ekkir vel e­a alls ekki. Flestir eltihrellar hafa fari­ ß stefnumˇt me­ e­a veri­ Ý einhvers konar samskiptum vi­ manneskjuna sem ■eir fara svo a­ ofsŠkja.
  • Flest eltihrellamßl eru karlmenn sem ofsŠkja konur, en karlmenn ofsŠkja lÝka a­ra karlmenn, konur a­rar konur og konur ofsŠkja lÝka karlmenn.

á

DŠmi um ■a­ sem eltihrellar gera;

  • Hringja Ýtreka­ Ý ■ig, me­al annars bara til a­ skella ß.
  • Elta ■ig og birtast ß ˇlÝklegustu st÷­um sem ■˙ ert ß.
  • Senda ˇumbe­nar gjafir, brÚf, sms e­a t÷lvupˇsta.
  • Valda skemmdum ß heimili ■Ýnu, bÝl e­a ÷­rum eigum ■Ýnum.
  • Fylgjast me­ sÝma- e­a t÷lvunotkun ■inni.
  • Nota tŠkni eins og faldar myndavÚlar e­a GPS til a­ finna ˙t hvar ■˙ ert
  • Keyra framhjß e­a hanga fyrir utan heimili ■itt, skˇla e­a vinnusta­.
  • Hˇta ■vÝ a­ mei­a ■ig, fj÷lskyldu ■Ýna, vini e­a gŠludřr.
  • Komast a­ upplřsingum um ■ig me­ ■vÝ a­ nota opinber g÷gn, interneti­, einkaspŠjara, fara Ý gegnum rusli­ hjß ■Úr e­a hafa samband vi­ vini, Šttingja, nßgranna e­a vinnufÚlaga
  • A­rar a­ger­ir sem eru til ■ess fallnar a­ stjˇrna ■Úr, elta ■ig e­a hrŠ­a ■ig

á

Ef veri­ er a­ elta ■ig, sitja um ■ig e­a ofsŠkja er m÷guleiki ß a­ ■˙:

  • Ëttist hva­ eltihrellirinn kemur til me­ a­ gera
  • Upplifir vi­kvŠmni, ˇ÷ryggi og vitir ekki hverjum ■˙ getir treyst
  • Upplifir kvÝ­a, pirring, ˇ■olinmŠ­i e­a a­ ■˙ sÚrt komin/n ˙t ß ystu n÷f
  • Upplifir ■unglyndi, vonleysi, rei­i, sÚrt grßtgjarnari og finnist ■etta yfir■yrmandi
  • SÚrt stressa­ri, eigir erfi­ara me­ a­ einbeita ■Úr, sofa e­a muna hluti
  • GlÝmir vi­ erfi­leika var­andi mat eins og skerta matarlyst, a­ gleyma a­ bor­a e­a bor­a yfir ■ig
  • A­ yfir ■ig hellist endurlit äflashbacksô, truflandi hugsanir, tilfinningar e­a minningar
  • Ů˙ sÚrt ringlu­/ringla­ur, upplifir pirring e­a einangrun af ■vÝ a­ a­rir skilja ekki hva­ ■a­ er sem ■˙ ˇttast
  • Ůetta eru allt algeng vi­br÷g­ vi­ ■vÝ ■egar eltihrellir er a­ ofsŠkja, elta e­a sitja um manneskjur

á

Ef ■˙ ■ekkir einhvern sem veri­ er a­ ofsŠkja, elta e­a sitja um, ■ß getur ■˙ hjßlpa­ vi­komandi me­ ■vÝ a­:

Hlusta ß manneskjuna, sřna henni stu­ning. Ekki kenna henni um. Muna a­ hvert tilfelli er mismunandi og leyfa manneskjunni sem ver­ur fyrir ofsˇknunum a­ velja hvernig h˙n vill breg­ast vi­ ■eim. Finna einhvern sem hŠgt er a­ tala vi­ um a­stŠ­urnar. Gera var˙­arrß­stafanir til a­ gŠta eigin ÷ryggis.

á

Ef ■˙ ert Ý brß­ri hŠttu, hringdu Ý 112

á

Ů┌ BERđ ALDREI ┴BYRGđ ┴ HEGđUN ELTIHRELLIS

Ofsˇknir eru ˇ˙treiknanlegar og hŠttulegar. Engin tv÷ dŠmi eru eins. Ůa­ er engin trygging fyrir ■vÝ a­ ■a­ sem virki fyrir eina manneskju virki lÝka fyrir a­ra, samt sem ß­ur eru řmis skref sem hŠgt er a­ taka til a­ auka ÷ryggi ■itt.

á

HVAđ GETUR Ů┌ GERT?

  • Ef ■˙ ert Ý brß­ri hŠttu, hringdu Ý 112.
  • Treystu innsŠi ■Ýnu. Ekki gera lÝti­ ˙r hŠttunni. Ef ■˙ upplifir ˇ÷ryggi ■ß ertu lÝklegast ˇ÷rugg/ur.
  • Taktu hˇtanir alvarlega. HŠttan eykst ■egar eltihrellirinn talar um sjßlfsmor­ e­a mor­, e­a ■egar brota■olinn reynir a­ fara frß honum e­a hŠtta me­ honum.
  • Haf­u samband vi­ ney­arlÝnu, samt÷k sem a­sto­a brota■ola heimilisofbeldis e­a kynfer­isofbeldis. Ůau geta a­sto­a­ ■i­ vi­ a­ ˙tb˙a ÷ryggisplan, gefi­ ■Úr upplřsingar um l÷ggj÷f e­a a­ra ■jˇnstu sem ■˙ gŠtir ßtt rÚtt ß og hjßlpa­ ■Úr a­ vega og meta kosti ■Ýna eins og a­ sŠkja um vernd.
  • ┌tb˙­u ÷ryggisplan, sem me­al annars felur Ý sÚr a­ breyta ˙t af vana, finna ÷ruggan sta­ til a­ gista ß, fß vini og Šttingja til a­ fara me­ ■Úr ß ■a­ sta­i sem ■˙ ■arft a­ fara ß. Vertu b˙in/n a­ ßkve­a fyrirfram hvernig ■˙ Štlar a­ breg­ast vi­ ef eltihrellirinn mŠtir ß sta­inn hvort sem ■a­ er heima, Ý vinnu, Ý skˇla e­a annars sta­ar. Seg­u fˇlki hvernig ■a­ getur hjßlpa­ ■Úr
  • Ekki eiga nein samskipti vi­ eltihrellinn e­a svara tilraunum hans til a­ hafa samband vi­ ■ig.
  • Geymdu ÷ll s÷nnunarg÷gn um ofsˇknirnar. Ůegar eltihrellirinn eltir ■ig e­a hefur samband vi­ ■ig, skrifa­u ■ß ni­ur tÝma, dagsetningu og sta­. Geymdu alla t÷lvupˇsta, smßskilabo­, brÚf og anna­. Taktu myndir af ÷llu sem eltihrellirinn ey­ileggur e­a ska­ar. Biddu vitni um a­ skrifa ni­ur hva­ ■au sßu.
  • Haf­u samband vi­ l÷gregluna. LÝklegt er a­ eltihrellirinn hafi einnig broti­ ÷nnur l÷g me­ ■vÝ a­ rß­ast ß ■ig, stela frß ■Úr e­a ey­ileggja eigur ■Ýnar.
  • Hugleiddu a­ fß nßlgunarbann sem skipar eltihrellinum a­ halda sig Ý fjarlŠg­ frß ■Úr.
  • Seg­u fj÷lskyldu ■inni, vinum, herbergisfÚl÷gum og vinnufÚl÷gum frß ofsˇknunum og leita­u stu­nings hjß ■eim. Biddu ■ß um a­ hjßlpa ■Úr a­ gŠta ÷ryggis ■Ýns.

á

┴ hverju ßri ver­a 7,5 milljˇnir manneskja fyrir ofsˇknum eltihrella Ý BandarÝkjunum.

Konur eru tvisvar sinnum lÝklegri til a­ ver­a fyrir slÝkum ofsˇknum heldur en karlmenn.

á

á

SvŠ­i

  • 562 6868
  • 800 6868

Netspjall

  • English
  • Espanol
  • Thailand
  • Polski
  • Russian

StÝgamˇt

Laugavegi 170 | 105 ReykjavÝk
S. 562 6868 / 800 6868
stigamot@stigamot.is

Bankan˙mer:á101-15-630999
Kt.: 620190-1449

OpnunartÝmar
Mßnudaga - f÷studaga 9 - 18