Ofsóknir (e. stalking)

 

Er veriš aš elta žig, ofsękja eša sitja um žig?

  • Ofsóknir eru röš ašgerša sem vekja hjį žér ótta og upplifun um aš žś sért ķ hęttu. Ofsóknir eru alvarlegar, oft ofbeldisfullar og geta stigmagnast meš tķmanum.
  • Eltihrellirinn getur veriš einhver sem žś žekkir vel eša alls ekki. Flestir eltihrellar hafa fariš į stefnumót meš eša veriš ķ einhvers konar samskiptum viš manneskjuna sem žeir fara svo aš ofsękja.
  • Flest eltihrellamįl eru karlmenn sem ofsękja konur, en karlmenn ofsękja lķka ašra karlmenn, konur ašrar konur og konur ofsękja lķka karlmenn.

 

Dęmi um žaš sem eltihrellar gera;

  • Hringja ķtrekaš ķ žig, mešal annars bara til aš skella į.
  • Elta žig og birtast į ólķklegustu stöšum sem žś ert į.
  • Senda óumbešnar gjafir, bréf, sms eša tölvupósta.
  • Valda skemmdum į heimili žķnu, bķl eša öšrum eigum žķnum.
  • Fylgjast meš sķma- eša tölvunotkun žinni.
  • Nota tękni eins og faldar myndavélar eša GPS til aš finna śt hvar žś ert
  • Keyra framhjį eša hanga fyrir utan heimili žitt, skóla eša vinnustaš.
  • Hóta žvķ aš meiša žig, fjölskyldu žķna, vini eša gęludżr.
  • Komast aš upplżsingum um žig meš žvķ aš nota opinber gögn, internetiš, einkaspęjara, fara ķ gegnum rusliš hjį žér eša hafa samband viš vini, ęttingja, nįgranna eša vinnufélaga
  • Ašrar ašgeršir sem eru til žess fallnar aš stjórna žér, elta žig eša hręša žig

 

Ef veriš er aš elta žig, sitja um žig eša ofsękja er möguleiki į aš žś:

  • Óttist hvaš eltihrellirinn kemur til meš aš gera
  • Upplifir viškvęmni, óöryggi og vitir ekki hverjum žś getir treyst
  • Upplifir kvķša, pirring, óžolinmęši eša aš žś sért komin/n śt į ystu nöf
  • Upplifir žunglyndi, vonleysi, reiši, sért grįtgjarnari og finnist žetta yfiržyrmandi
  • Sért stressašri, eigir erfišara meš aš einbeita žér, sofa eša muna hluti
  • Glķmir viš erfišleika varšandi mat eins og skerta matarlyst, aš gleyma aš borša eša borša yfir žig
  • Aš yfir žig hellist endurlit „flashbacks“, truflandi hugsanir, tilfinningar eša minningar
  • Žś sért ringluš/ringlašur, upplifir pirring eša einangrun af žvķ aš ašrir skilja ekki hvaš žaš er sem žś óttast
  • Žetta eru allt algeng višbrögš viš žvķ žegar eltihrellir er aš ofsękja, elta eša sitja um manneskjur

 

Ef žś žekkir einhvern sem veriš er aš ofsękja, elta eša sitja um, žį getur žś hjįlpaš viškomandi meš žvķ aš:

Hlusta į manneskjuna, sżna henni stušning. Ekki kenna henni um. Muna aš hvert tilfelli er mismunandi og leyfa manneskjunni sem veršur fyrir ofsóknunum aš velja hvernig hśn vill bregšast viš žeim. Finna einhvern sem hęgt er aš tala viš um ašstęšurnar. Gera varśšarrįšstafanir til aš gęta eigin öryggis.

 

Ef žś ert ķ brįšri hęttu, hringdu ķ 112

 

ŽŚ BERŠ ALDREI ĮBYRGŠ Į HEGŠUN ELTIHRELLIS

Ofsóknir eru óśtreiknanlegar og hęttulegar. Engin tvö dęmi eru eins. Žaš er engin trygging fyrir žvķ aš žaš sem virki fyrir eina manneskju virki lķka fyrir ašra, samt sem įšur eru żmis skref sem hęgt er aš taka til aš auka öryggi žitt.

 

HVAŠ GETUR ŽŚ GERT?

  • Ef žś ert ķ brįšri hęttu, hringdu ķ 112.
  • Treystu innsęi žķnu. Ekki gera lķtiš śr hęttunni. Ef žś upplifir óöryggi žį ertu lķklegast óörugg/ur.
  • Taktu hótanir alvarlega. Hęttan eykst žegar eltihrellirinn talar um sjįlfsmorš eša morš, eša žegar brotažolinn reynir aš fara frį honum eša hętta meš honum.
  • Hafšu samband viš neyšarlķnu, samtök sem ašstoša brotažola heimilisofbeldis eša kynferšisofbeldis. Žau geta ašstošaš žiš viš aš śtbśa öryggisplan, gefiš žér upplżsingar um löggjöf eša ašra žjónstu sem žś gętir įtt rétt į og hjįlpaš žér aš vega og meta kosti žķna eins og aš sękja um vernd.
  • Śtbśšu öryggisplan, sem mešal annars felur ķ sér aš breyta śt af vana, finna öruggan staš til aš gista į, fį vini og ęttingja til aš fara meš žér į žaš staši sem žś žarft aš fara į. Vertu bśin/n aš įkveša fyrirfram hvernig žś ętlar aš bregšast viš ef eltihrellirinn mętir į stašinn hvort sem žaš er heima, ķ vinnu, ķ skóla eša annars stašar. Segšu fólki hvernig žaš getur hjįlpaš žér
  • Ekki eiga nein samskipti viš eltihrellinn eša svara tilraunum hans til aš hafa samband viš žig.
  • Geymdu öll sönnunargögn um ofsóknirnar. Žegar eltihrellirinn eltir žig eša hefur samband viš žig, skrifašu žį nišur tķma, dagsetningu og staš. Geymdu alla tölvupósta, smįskilaboš, bréf og annaš. Taktu myndir af öllu sem eltihrellirinn eyšileggur eša skašar. Biddu vitni um aš skrifa nišur hvaš žau sįu.
  • Hafšu samband viš lögregluna. Lķklegt er aš eltihrellirinn hafi einnig brotiš önnur lög meš žvķ aš rįšast į žig, stela frį žér eša eyšileggja eigur žķnar.
  • Hugleiddu aš fį nįlgunarbann sem skipar eltihrellinum aš halda sig ķ fjarlęgš frį žér.
  • Segšu fjölskyldu žinni, vinum, herbergisfélögum og vinnufélögum frį ofsóknunum og leitašu stušnings hjį žeim. Biddu žį um aš hjįlpa žér aš gęta öryggis žķns.

 

Į hverju įri verša 7,5 milljónir manneskja fyrir ofsóknum eltihrella ķ Bandarķkjunum.

Konur eru tvisvar sinnum lķklegri til aš verša fyrir slķkum ofsóknum heldur en karlmenn.

 

 

Svęši

  • 562 6868
  • 800 6868

Netspjall

  • English
  • Espanol
  • Thailand
  • Polski
  • Russian

Stķgamót

Laugavegi 170 | 105 Reykjavķk
S. 562 6868 / 800 6868
stigamot@stigamot.is

Bankanśmer: 101-15-630999
Kt.: 620190-1449

Opnunartķmar
Mįnudaga - föstudaga 9 - 18